Truy lĩnh là gì? Điều kiện và quy trình xét duyệt

Trong lĩnh vực tiền lương và bảo hiểm xã hội, “truy lĩnh” là một thuật ngữ khá quen thuộc với người lao động, cán bộ công chức lẫn người đang hưởng lương hưu, nhưng không phải ai cũng nắm rõ bản chất và cách tính của nó. Vậy truy lĩnh là gì, ai được hưởng khoản tiền này và quy trình xét duyệt diễn ra như thế nào? Hãy cùng JobsGO tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Truy lĩnh là gì?

Truy lĩnh là việc thanh toán bù khoản tiền mà một cá nhân đáng lẽ được nhận từ trước nhưng do chậm trễ nên chưa được chi trả.

Trong bối cảnh tiền lương, đây chính là khoản chênh lệch giữa mức lương mới được hưởng và mức lương cũ thực nhận trong thời gian chờ chính sách có hiệu lực. Khoản truy lĩnh thường phát sinh trong các trường hợp:

• Nhà nước điều chỉnh tăng mức lương cơ sở áp dụng cho cán bộ, công chức, viên chức.
• Người lao động được xét nâng bậc lương dựa trên thời gian công tác hoặc kinh nghiệm làm việc.
• Có sự thay đổi về các tiêu chí xếp lương theo quy định mới của tổ chức, doanh nghiệp.

Truy lĩnh là gì?

2. Đối tượng và điều kiện được hưởng lương truy lĩnh

Việc chi trả lương truy lĩnh không được áp dụng tràn lan mà chỉ dành cho những nhóm đối tượng cụ thể đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật. Dưới đây là chi tiết về đối tượng thụ hưởng và các điều kiện xét duyệt tương ứng:

2.1. Đối tượng được truy lĩnh

Theo quy định hiện hành, hai nhóm đối tượng chính thường được nhận khoản tiền này bao gồm:

• Người đang hưởng lương hưu, trợ cấp hàng tháng theo chính sách của Nhà nước, chẳng hạn như người nghỉ hưu hoặc người đang nhận trợ cấp mất sức lao động.
• Cán bộ, công chức, viên chức cùng người lao động đang làm việc tại các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và thuộc diện được xét nâng lương định kỳ.

2.2. Các điều kiện xét duyệt

Để được xét truy lĩnh, cán bộ, nhân viên hoặc người lao động cần đáp ứng đồng thời những điều kiện sau:

• Đã giữ đủ thời gian ở bậc lương hiện tại theo ngạch hoặc chức danh được quy định.
• Có kết quả đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao trong năm công tác, dựa trên tiêu chí xét duyệt riêng của từng đơn vị.
• Không vướng vi phạm kỷ luật trong suốt thời gian giữ bậc lương, cụ thể là không bị khiển trách, cảnh cáo, giáng chức hoặc cách chức.

Việc đặt ra các điều kiện này nhằm đảm bảo tính công bằng, đồng thời khuyến khích tinh thần làm việc nghiêm túc, tuân thủ kỷ luật của đội ngũ nhân sự trong tổ chức.

Quy định về truy lĩnh lương: đối tượng, điều kiện hưởng

3. Quy trình xét duyệt truy lĩnh lương

Quy trình xét duyệt và tính truy lĩnh sẽ khác nhau tùy vào việc người thụ hưởng đang đi làm hay đã nghỉ hưu.

3.1. Đối với người lao động đang làm việc

Quy trình xét truy lĩnh cho nhóm đối tượng này thường trải qua các bước cơ bản như sau:

• Bộ phận nhân sự thông báo kế hoạch nâng lương định kỳ đến toàn bộ các phòng ban trong đơn vị.
• Từng phòng ban tổ chức họp đánh giá, lập danh sách đề nghị nâng lương kèm hồ sơ minh chứng, sau đó gửi về phòng nhân sự.
• Phòng nhân sự rà soát, tổ chức họp xét duyệt để thống nhất danh sách được đề xuất nâng lương.
• Danh sách này được trình lên ban lãnh đạo để thành lập Hội đồng xét nâng lương.
• Hội đồng xem xét hồ sơ và ký quyết định chính thức phê duyệt việc nâng lương.
• Phòng kế toán căn cứ vào quyết định, cập nhật hệ số lương mới, xác định số tháng được truy lĩnh để tính toán số tiền cụ thể, đồng thời gửi báo cáo cho cơ quan bảo hiểm cập nhật mức đóng.

3.2. Đối với người hưởng lương hưu, trợ cấp

Với nhóm người đang hưởng lương hưu hoặc trợ cấp hàng tháng, việc xét duyệt truy lĩnh không diễn ra ở cấp đơn vị mà thuộc thẩm quyền của cơ quan quản lý nhà nước.

Cụ thể, Ban Cán sự đảng Bộ Nội vụ sẽ nghiên cứu, đề xuất phương án điều chỉnh rồi trình lên Bộ Chính trị xem xét. Sau khi cân nhắc dựa trên điều kiện kinh tế – xã hội thực tế, Bộ Chính trị sẽ đưa ra kết luận về mức điều chỉnh lương hưu, trợ cấp phù hợp.

Vì quy trình này cần thời gian phê duyệt, khoản chênh lệch phát sinh trong giai đoạn chờ quyết định có hiệu lực sẽ được cộng dồn thành tiền truy lĩnh, chi trả vào kỳ lương hưu gần nhất sau đó.

Quy trình xét duyệt truy lĩnh lương

4. Cách tính truy lĩnh lương

Về nguyên tắc, cách tính truy lĩnh nâng lương trước thời hạn khá đơn giản: lấy phần chênh lệch phát sinh từ mức tăng phần trăm hoặc hệ số lương mới, nhân với số tháng thuộc diện được truy lĩnh. Công thức tổng quát có thể hình dung như sau:

Ví dụ:

Anh A đang hưởng mức lương 10 triệu đồng/tháng. Từ tháng 1, anh được điều chỉnh tăng lương 10%, nhưng đến tháng 4 mới được đơn vị thực hiện chi trả theo mức mới. Như vậy, anh A có 3 tháng được truy lĩnh.

Áp dụng công thức: Tiền truy lĩnh = 10.000.000 × 10% × 3 = 3.000.000 đồng

Như vậy, anh A được nhận 3 triệu đồng tiền truy lĩnh cho 3 tháng chưa được thanh toán phần lương tăng thêm.

Tham khảo mẫu bảng truy lĩnh nâng lương

Như vậy, bài viết trên đã giúp bạn hiểu rõ truy lĩnh là gì, đối tượng cùng điều kiện được hưởng, quy trình xét duyệt lẫn cách tính khoản tiền này. Nắm được những thông tin về truy lĩnh sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc theo dõi, đối chiếu quyền lợi tài chính của mình. Hy vọng những chia sẻ từ JobsGO sẽ hữu ích với bạn.

Câu hỏi thường gặp

1. Truy lĩnh lương có bao gồm tiền lãi không?

Theo quy định hiện hành, khoản truy lĩnh lương hưu hoặc trợ cấp của những tháng chưa nhận thường không bao gồm tiền lãi phát sinh trong thời gian chờ chi trả.

2. Tiền truy lĩnh được chi trả vào thời điểm nào?

Thông thường, tiền truy lĩnh sẽ được cộng dồn cùng kỳ lương hoặc lương hưu gần nhất, ngay sau khi cơ quan có thẩm quyền hoàn tất việc phê duyệt mức điều chỉnh mới.

3. Người lao động vi phạm kỷ luật có được xét truy lĩnh không?

Không. Đây là một trong những điều kiện bắt buộc, người từng bị khiển trách, cảnh cáo, giáng chức hoặc cách chức trong thời gian giữ bậc lương sẽ không đủ điều kiện xét truy lĩnh nâng lương.

(Theo JobsGO - Nền tảng tìm việc làm, tuyển dụng, tạo CV xin việc)